Οι άνθρωποι με Σωματοδυσμορφική Διαταραχή (παλαιότερα Δυσμορφοφοβία) παρουσιάζουν υπερβολική και διαρκή ενασχόληση με κάποιο ελάττωμα που εντοπίζουν στην εμφάνισή τους. Το ελάττωμα μπορεί να είναι φανταστικό, ανεπαίσθητο, επουσιώδες ή μη παρατηρήσιμο από τους άλλους και απασχολεί σαφώς δυσανάλογα το άτομο, σε σχέση με τον βαθμό στον οποίο είναι πραγματικά επιβαρυντικό. Οι άνθρωποι με αυτή την ψυχική δυσκολία μπορεί να ασχολούνται ακόμα και αρκετές ώρες μέσα στη μέρα παρατηρώντας ή ελέγχοντας το χαρακτηριστικό αυτό στο σώμα τους ή στον καθρέπτη, μεγενθύνοντας έτσι την αίσθηση ότι αυτό είναι υπερβολικά ορατό στους άλλους. Βιώνουν έντονη δυσφορία, στενοχώρια ή άγχος και, λόγω της εμμονικής επιθυμίας να διορθώσουν το ελάττωμα για το οποίο βασανίζονται, μπορεί να προβαίνουν σε επαναλαμβανόμενες επισκέψεις σε ειδικούς, θεραπείες ή χειρουργικές επεμβάσεις.
Τα κριτήρια που πρέπει να πληρούνται (κατά την 5η έκδοση του Διαγνωστικού και Στατιστικού εγχειριδίου των Ψυχικών διαταραχών της Αμερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρίας, 2013) ώστε να διαγνωσθεί κάποιος με Σωματοδυσμορφική Διαταραχή είναι:
Α. Να υπάρχει ενασχόληση με ένα ή περισσότερα φανταστικά ελαττώματα ή ατέλειες στην εμφάνιση τα οποία δεν είναι παρατηρήσιμα ή φαίνονται μικρά για τους άλλους
Β. Σε κάποιο σημείο στην πορεία της διαταραχής το άτομο να έχει εκτελέσει επαναληπτικές συμπεριφορές (πχ ελέγχους στον καθρέπτη, αναζήτηση διαβεβαιώσεων από άλλους κ.α.) ή νοητικές πράξεις (πχ. να σκέφτεται και να συγκρίνει στο μυαλό του το δικό του σωματικό χαρακτηριστικό με αντίστοιχα στους άλλους) σε απάντηση στην ανησυχία για την εμφάνισή του.
Γ. Η ενασχόληση να προκαλεί κλινικά σημαντική υποκειμενική ενόχληση ή δυσφορία, ή έκπτωση της κοινωνικής, επαγγελματικής ή άλλων σημαντικών περιοχών της λειτουργικότητας.
Δ. Η ενασχόληση με την εμφάνιση να μην εξηγείται καλύτερα με ανησυχίες σχετικές με το σωματικό βάρος σε ένα άτομο του οποίου τα συμπτώματα πληρούν τα διαγνωστικά κριτήρια για διαταραχή πρόσληψης τροφής.